Nhật tạm ngưng khoản vay ODA, Bộ KH-ĐT nói không ngưng

Hãng tin Kyodo News dẫn nguồn từ Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam cho hay Nhật Bản đã thông báo với chính phủ Việt Nam hôm qua thứ Hai 2-6 rằng Nhật sẽ tạm thời ngưng viện trợ phát triển chính thức (ODA) vì cáo buộc hối lộ liên quan tới một dự án đường sắt đô thị do Nhật Bản tài trợ ở Hà Nội.

Dự án đường sắt đô thị số 1 bị nghi dính líu đến vụ hối lộ của JTC, đang bị đình hoãn (dự án trước đó chậm tiến độ do không thống nhất được hướng tuyến đoạn qua cầu Long Biên). Ảnh cafef.vn

Tuy nhiên, theo báo Vietnamnet, ông Nguyễn Xuân Tiến, Vụ phó Vụ Kinh tế Đối ngoại, Bộ Kế hoạch và Đầu tư khẳng định: Nhật Bản sẽ không dừng các dự án ODA đối với Việt Nam.

Bản tin của Kyodo News nói "Tại cuộc họp hôm qua thứ Hai, các quan chức Nhật Bản đã lưu ý các quan chức tương nhiệm phía Việt Nam rằng Tokyo sẽ đình hoãn việc cho vay ODA giai đoạn 1 của dự án xây dựng đường sắt đô thị số 1".

Trong khi đó bản tin của Channel NewsAsia cho biết Bộ Ngoại giao Nhật Bản nói các dự án ODA mới và dự án xây dựng đường sắt nói trên bị ảnh hưởng.

Tuy nhiên, báo Vietnamnet trích lời đại điện Bộ Kế hoạch và Đầu tư, nói rằng đối với các dự án ODA mới, phía Nhật Bản sẽ phê duyệt dựa trên cơ sở phía Việt Nam cam kết thực hiện điều tra và xử lý nghiêm các cá nhân hoặc tập thể liên quan đến nghi án công ty Tư vấn giao thông Nhật Bản (JTC) đưa hối lộ; xây dựng các biện pháp phòng ngừa phát sinh những vụ việc tương tự.

Trong một diễn biến liên quan, sáng nay 3-6, Thứ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Ngọc Đông đã công bố quyết định thôi chức vụ Tổng giám đốc Tổng công ty Đường sắt VN với ông Nguyễn Đạt Tường. Người giữ vị trí Tổng giám đốc của ông Tường là ông Vũ Tá Tùng, từng giữ vị trí Tổng giám đốc Công ty vận tải hành khách đường sắt Sài Gòn; theo tin trên báo Thanh Niên.

Theo bản tin của Kyodo News thì thông báo của Nhật được đưa ra tại một cuộc họp song phương về ngăn ngừa những điều bất thường, sau khi có sáu quan chức ngành đường sắt Việt Nam bị bắt giam hồi tháng Năm liên quan tới một hợp đồng được trao cho Công ty tư vấn Japan Transportation Consultants Inc. (JTC) có trụ sở tại Tokyo.

Đại sứ quán Nhật Bản cho biết, điều kiện để nối lại ODA là Tokyo đòi hỏi Hà Nội phải điều tra có điều gì bất hợp pháp trong các hợp đồng liên quan đến Tổng công ty Đường sắt Việt Nam hoặc Công ty JTC hay không và phải đề ra những biện pháp ngăn ngừa sự tái diễn những trường hợp như vậy.

Cũng theo tin từ Đại sứ quán Nhật, tại buổi họp kế tiếp vào cuối tháng này, phía Nhật sẽ xem xét liệu có nối lại ODA hay không sau khi nghiên cứu kết quả cuộc điều tra của Việt Nam và những biện pháp ngăn ngừa được đề ra.

Công ty JTC nói hôm tháng Tư rằng một ủy ban độc lập đã phát hiện công ty chi 160 triệu yen tiền “lại quả” cho các quan chức phụ trách các dự án ở Việt Nam, Indonesia, Uzbekistan trong khoảng thời gian từ 2009 đến 2014. Để giành được hợp đồng dự án tài trợ bằng vốn ODA ở Việt Nam, công ty đã phải đưa hối lộ khoảng 66 triệu yen.

Chính quyền Việt Nam đã điều tra vấn đề này sau khi bắt giam 6 quan chức đường sắt, trong đó có ông Trần Quốc Đông, Phó tổng giám đốc, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam.

Về cuộc họp giữa Việt Nam – Nhật Bản về các giải pháp tăng cường phòng ngừa tiêu cực, tham nhũng trong thực hiện các dự án giao thông vận tải (GTVT) sử dụng vốn ODA (lần 2) ngày 2 tháng 6 năm 2014, thông cáo mà Bộ Giao thông-Vận tải phát hành hôm nay (3-6) cho biết:

Cuộc họp Việt Nam – Nhật Bản về các giải pháp tăng cường phòng ngừa tiêu cực, tham nhũng trong thực hiện các dự án GTVT sử dụng ODA lần thứ 2 đã được tổ chức tại Hà Nội, nước CHXHCN Việt Nam.

Tham dự cuộc họp, bên phía Nhật Bản có ông ISHIKANE Kimihiro, Cục trưởng Cục Hợp tác quốc tế, Bộ Ngoại giao Nhật Bản, ông Suzuki Hideo, Công sứ Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam và các cán bộ khác. Phía Việt Nam có Thứ trưởng Bộ Giao thông vận tải Nguyễn Ngọc Đông, đại diện Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Ngoại giao, Bộ Công An và Thanh tra Chính phủ.

Liên quan đến nghi vấn hối lộ của Công ty JTC, phía Nhật Bản đánh giá cao việc Chính phủ và các cơ quan chức năng của phía Việt Nam đã và đang xử lý vụ việc một cách tích cực bằng những ứng phó nhanh chóng, cũng như xử lý nghiêm minh qua việc tiến hành điều tra và tạm giữ các cá nhân vi phạm v.v...

Dựa trên nhận thức trên, tại buổi họp, phía Nhật Bản đã thông báo quan điểm, biện pháp của phía Nhật Bản về việc thực hiện các dự án ODA đối với Việt Nam và các biện pháp phòng ngừa phát sinh những vụ việc tương tự.

Sau khi nhận được thông báo của phía Nhật Bản, phía Việt Nam ghi nhận và sẽ báo cáo các cơ quan chức năng để nhanh chóng có những hành động cần thiết. Đồng thời, phía Việt Nam cũng thông báo về tình hình thực hiện và các giải pháp nâng cao hiệu quả của các dự án GTVT sử dụng ODA Nhật Bản cũng như các biện pháp pháp phòng ngừa tiêu cực, tham nhũng trong việc thực hiện các dự án GTVT.

TBKTSG