Lãi khủng vẫn xin ưu đãi

ăm 2013, Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam lãi 3.000 tỉ đồng nhưng vẫn xin được áp dụng các chính sách ưu đãi về thuế, phí để ổn định sản xuất, kinh doanh (!).
Trong năm 2013, Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam (Vinacomin) lãi 3.000 tỉ đồng, vượt 20% kế hoạch. Đây là những thông tin được Tổng Giám đốc Vinacomin Lê Minh Chuẩn đưa ra tại hội nghị tổng kết năm 2013 ngày 14-1.
Ông Chuẩn cho biết trong năm 2013, doanh thu toàn tập đoàn đạt 100.000 tỉ đồng, trong đó doanh thu than đạt 55.000 tỉ đồng. Trong năm qua đơn vị này đạt lợi nhuận 3.000 tỉ đồng, đạt 120% kế hoạch, nộp ngân sách trên 12.000 tỉ đồng. Tiền lương bình quân toàn tập đoàn là 7,76 triệu đồng/người/tháng, trong đó khối sản xuất than là 8,1 triệu đồng/người/tháng. Lãnh đạo Vinacomin cũng cho biết trong năm 2014, dự kiến tổng doanh thu toàn tập đoàn khoảng 105.520 tỉ đồng. Lợi nhuận hơn 2.000 tỉ đồng và nộp ngân sách hơn 10.000 tỉ đồng.

 
Dây chuyền tuyển quặng nguyên khai tại Nhà máy alumin Tân Rai. Ảnh: TRÀ PHƯƠNG
Ông Nguyễn Văn Biên, Phó Tổng Giám đốc Vinacomin, thông tin thêm: Trong số 3.000 tỉ đồng lợi nhuận năm 2013 thì lãi kinh doanh điện là 200 tỉ đồng. Nếu không tính chênh lệch tỉ giá thì số lãi còn cao hơn, khoảng 500-600 tỉ đồng. Năm nay tập đoàn sẽ thưởng tết cho thợ lò 5 triệu đồng.
Mặc dù năm 2013 kinh doanh có lãi hàng ngàn tỉ đồng và giá than đã được Chính phủ cho phép vận hành theo thị trường từ ngày 1-8-2013 nhưng trong năm 2014, tập đoàn này vẫn kiến nghị Chính phủ những ưu đãi về thuế, phí. Cụ thể, Vinacomin kiến nghị Chính phủ, các bộ, ngành xem xét cho áp dụng chính sách thuế, phí ở mức thu hợp lý đối với thuế tài nguyên, phí môi trường. Bởi hiện nay thuế tài nguyên ở mức 5%-7% (3.200 tỉ đồng/năm) bằng với mức các nước trong khu vực; thuế môi trường than trong nước là 20.000 đồng/tấn (khoảng 600 tỉ đồng/năm), phí môi trường 10.000 đồng/tấn (khoảng 420 tỉ đồng/năm),… Ngoài ra, Nhà nước cũng đang triển khai thu tiền sử dụng tài liệu địa chất và tới đây là quyền khai thác khoáng sản trên 1.000 tỉ đồng/năm.
Vinacomin cũng đề nghị giữ ổn định thuế xuất khẩu than trong thời gian tới để ổn định sản xuất, tránh việc tăng giữa năm như năm 2013 vừa rồi. Ngoài ra, lãnh đạo Vinacomin tiếp tục đề nghị điều chỉnh phí môi trường đối với quặng bauxite hợp lý hơn vì mức phí 30.000-50.000 đồng/tấn quặng nguyên khai hiện nay đã tương đương 100% đơn giá một tấn quặng.
Trao đổi với PV, TS Nguyễn Thành Sơn, Giám đốc Ban Quản lý các dự án than Sông Hồng (chuyên gia phản biện về dự án bauxite và các vấn đề liên quan đến khai thác tài nguyên khoáng sản - PV), cho rằng so với các doanh nghiệp khác thì các doanh nghiệp khai khoáng (trong đó có Vinacomin) có quá nhiều ưu đãi. Tài nguyên khoáng sản thuộc sở hữu toàn dân, Nhà nước giao tài nguyên khoáng sản cho các doanh nghiệp khai khoáng gần như cho không. “Trong cơ cấu giá thành sản phẩm của Vinacomin không hề có khoản mục nguyên liệu chính (giống như của các ngành sản xuất vật chất khác và thường chiếm ít nhất 30% giá thành). Nguyên liệu chính để làm ra alumin là quặng bauxite được giao không mất tiền mua. Vì vậy, nếu Vinacomin cứ luôn luôn tìm cách đưa ra các phương án xin ưu đãi nữa thì Nhà nước cũng nên xem xét lại tính “chính danh” của Vinacomin” - ông Sơn nêu quan điểm.
TRÀ PHƯƠNG

Khai thác bauxite phải tạo được lòng tin
Ông Lê Minh Chuẩn cho biết Nhà máy alumin Tân Rai (Lâm Đồng) đã được bàn giao chính thức vào ngày 25-12-2013, sản xuất 214.000 tấn alumin, tiêu thụ 165.000 tấn (trong đó xuất khẩu 161.000 tấn). Dự kiến trong năm 2014, sản lượng tối thiểu của nhà máy này sẽ ở mức 540.000 tấn. Đối với dự án Nhân Cơ (Đắk Nông) theo hợp đồng thì đến tháng 6 năm nay sẽ bàn giao vận hành.
Theo Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải, hai dự án alumin còn rất nhiều khó khăn, mới tiêu thụ được 80% sản phẩm của dự án Tân Rai. Đây là hai dự án thí điểm nên phải tạo được lòng tin trong xã hội, nhất định các dự án này phải có hiệu quả và bảo vệ môi trường. “Một ngành công nghiệp mới phải xây dựng được lòng tin, nếu mất lòng tin thì ngành công nghiệp đó sẽ chết yểu. Lòng tin ấy bao gồm nhiều tiêu chí nhưng thực tế có rất nhiều nội dung thực hiện chưa tốt, nhất là công tác tuyên truyền và tạo sự đồng thuận trong xã hội” - ông Hải nhấn mạnh.