Thanh trừng nội bộ tại Triều Tiên - Kì 2: Trừ “nguyên lão công thần”

Không chỉ bãi nhiệm các quan chức cấp cao trong nội các, ngay cả các “nguyên lão công thần”, vốn đóng vai trò cực kì quan trọng trong hệ thống chính trị Triều Tiên và có uy tín vững chắc dưới thời Kim Jong Il cũng bị Kim Jong Un “xử trảm”.
Thanh trừng nội bộ tại Triều Tiên - Kì 2: Trừ “nguyên lão công thần”
Theo thông tin chính thức từ Hãng thông tấn trung ương Triều Tiên (KCNA), Jang Song Thaek - Phó Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng, thư ký bộ phận hành chính của Đảng lao động Triều Tiên, 1 trong 7 “nguyên lão” đi cạnh xe tang của cố tổng thống Kim Jong Il đã bị xử tử vào thứ Năm 12.12 sau khi Tòa án quân sự đặc biệt kết tội ông "phạm tội ác không thể tha thứ” khi “âm mưu lật đổ nhà nước”.
Jang Song Thaek từng được coi là "Nhiếp chính vương" sau khi chủ tịch Kim Jong-il qua đời, là người có công lớn trong việc đưa nhà lãnh đạo Kim Jong-un vào vị trí quyền lực tối cao. Chính vì thế, Jang Song Thaek được cho là đã trở nên ngạo mạn, xem thường nhà lãnh đạo trẻ trong khi tự mình tạo dựng vây cánh để tranh giành quyền lực trong kế hoạch được Chính phủ Triều Tiên gọi là "tập đoàn chống Đảng, phản cách mạng Jang Song Thaek".
Theo Cơ quan Tình báo Quốc gia Hàn Quốc (NIS), tất cả các nhân vật thân cận với ông Jang Song Thaek cũng đang bị thanh trừng. Hai thứ trưởng Bộ Hành chính là Ri Yong-ha và Jang Soo-kil, hai trợ thủ đắc lực của ông Jang, đã bị xử tử hồi tháng 11 với tội danh tham nhũng. Đại sứ Triều Tiên tại Malaysia Chang Yong Chul - cháu của ông Jang Song Thaek cùng vợ con đã bị mật vụ Triều Tiên áp giải bí mật về nước. Anh rể của ông Jang Song Thaek, đại sứ tại Cuba Chun Yong Jin cũng nhận được lệnh triệu hồi.
Việc ông Jang Song Thaek - một “nguyên lão công thần”, cánh tay phải của cố chủ tịch Kim Jong Il, cựu cố vấn của lãnh đạo trẻ Kim Jong Un bị tử hình được coi là vụ thanh trừng cấp cao nhất trong lịch sử Triều Tiên. Tuy nhiên, lại không phải vụ duy nhất khi trước đó, 4 “nguyên lão” khác cũng đã bị bãi nhiệm.
Đầu tiên là tướng U Tong-chuk, Thứ trưởng Bộ An ninh quốc gia Triều Tiên đột ngột bị thay thế vào tháng 4.2012 và không còn xuất hiện trước công chúng. Ông U Tonk-chuk được thăng quân hàm trong hai năm liên tiếp 2009 – 2010 lên thượng tướng rồi đại tướng để chuẩn bị cho quá trình chuyển giao quyền lực từ cố Chủ tịch Kim Jong Il sang con trai Kim Jong Un. Theo Korea Herald, người thay thế ông là Kim Won-hong, được cho là một trong những người được lãnh đạo Kim Jong Un tin tưởng nhất.
Tiếp theo là Phó nguyên soái Kim Yong-chun, cũng là một người được Kim Jong Il sắp xếp để đảm bảo sự chuyển giao quyền lực. Ông được thăng quân hàm phó nguyên soái và bắt đầu đảm nhận chức Bộ trưởng Quốc phòng vào 2009, trở thành Phó Chủ tịch Ủy ban Quốc phòng vào 2010. Nhưng đã đột ngột bị thuyên chuyển sang đảm nhận chức Trưởng ban Quốc phòng toàn dân thuộc Quân ủy Trung ương vào tháng 4.2012, người kế nhiệm là ông Kim Jong-gak.
Mặc dù ông Kim Jong-gak đảm nhận những vị trí quan trọng như Ủy viên Bộ Chính trị, ủy viên Ủy ban Quốc phòng, Phó chủ nhiệm Tổng cục Chính trị quân đội nhân dân Triều Tiên và được thăng hàm từ đại tướng lên Phó nguyên soát và đảm nhận vị trí Bộ trưởng Quốc phòng thay ông Kim Yong-chung. Tuy nhiên, Phó nguyên soái Kim Jong-gak cũng không thoát khỏi quá trình thanh trừng khốc liệt khi bất ngờ bị cách chức Bộ trưởng Quốc phòng chỉ sau 7 tháng cầm quyền vào tháng 11.2012. Đến tháng 3.2013, ông Kim Jong-gak tiếp tục bị tước bỏ các chức vụ trong Bộ Chính trị và Ủy ban Quốc phòng.
Người cuối cùng trong danh sách “những người già nua” cần loại bỏ của Kim Jong Un là Phó Nguyên soái Ri Yong-ho. Ông đã bị Ủy ban thường vụ Bộ Chính trị đảng Lao động Triều Tiên bãi miễn tất cả các chức vụ trong đảng và quân đội vì lý do sức khỏe vào tháng 7.2012. Ông cũng là một trong những nhân vật quan trọng trong quá trình tiếp nhận quyền lực của lãnh đạo trẻ Kim Jong Un, từng giữ các chức vụ Tổng tham mưu trưởng, Ủy viên thường trực Bộ Chính trị, phó chủ tịch Ủy ban Quốc phòng.
Theo một số chuyên gia nghiên cứu về Triều Tiên, Kim Jong-un đang cố gắng thay thế các quan chức cao tuổi từng phục vụ của thế hệ trước bằng các phụ tá trẻ hơn, trung thành hơn với chính quyền của ông. Vì vậy, dù 2 trong 7 chính trị gia quyền lực hiện vẫn còn tại vị là ông Kim Ki-nam và Choe Thae-bok, nhưng không gì có thể đảm bảo 2 ông này sẽ không mất chức đột ngột như 5 vị “nguyên lão” kể trên.
Ông Kim Ki-nam hiện là ủy viên Bộ Chính trị, bí thư Trung ương Đảng, phụ trách công tác tuyên truyền và đối ngoại của đảng Lao động Triều Tiên. Còn ông Choe Thae-bok cũng là ủy viên Bộ Chính trị, bí thư Trung ương đảng Lao động Triều Tiên và là chủ tịch Hội đồng nhân dân tối cao.
Bên cạnh 7 công thần kể trên, tương lai của bà Kim Kyong–hui – vợ của Jang Song Thaek, được mệnh danh là một trong những người phụ nữ quyền lực nhất của Triều Tiên trong suốt 40 năm qua cũng chưa rõ ràng. 
Bà từng được phong hàm tướng 4 sao cùng đợt với ông Kim Jong-un năm 2010, nắm giữ nhiều chức vụ quan trọng và thường xuất hiện trong các bức ảnh chụp đội ngũ tướng lĩnh và quan chức cấp cao. Tuy nhiên, với vị trí là con gái duy nhất còn sống của lãnh tụ Kim Nhật Thành, cô ruột của Kim Jong Un, có thể bà sẽ không rơi vào thảm cảnh như người chống xấu số.
Được biết trong giai đoạn lãnh đạo của lãnh tụ Kim Nhật Thành và chủ tịch Kim Jong-il đã xảy ra ít nhất 2 lần thanh trừng những người bị nghi phản bội và thách thức quyền lãnh đạo. Trong thời của ông Kim Nhật Thành, đợt thanh trừng xảy ra vào năm 1956, còn khi ông Kim Jong-il nắm quyền, đợt thanh trừng kéo dài từ năm 1997 đến năm 2000.
Nghị sĩ Yun Sang-hyon - hiện đang là thành viên Ủy ban Đối ngoại, Thương mại và Thống nhất của Quốc hội Hàn Quốc từng nhận định từ cuối 2012 rằng sẽ còn các vụ thanh trừng trong tương lai nhằm bảo đảm sự trung thành của giới chức cao cấp trong chính quyền Bình Nhưỡng đối với lãnh đạo trẻ. Điều đó đã trở thành sự thật, nhưng chưa biết bao giờ sẽ kết thúc.
Lãnh đạo Kim Jong Un đã vượt qua cả cha ông mình trong cuộc thanh trừng nội bộ triệt để nhằm củng cố và khẳng định quyền lực tối cao ở Triều Tiên. 
Việt Nam có câu “con hơn cha là nhà có phúc”, nhưng trong trường hợp này, liệu sẽ là phúc, hay là mầm mống của họa lớn?
Vũ Thành Công/Một Thế Giới

Popular posts from this blog

Những tên làng kỳ lạ nhất VN